ÖZ

Amaç

Bu çalışma, Türkiye’de ve uluslararası düzeyde klinik yıl anatomi eğitiminin varlığını, içeriğini ve pedagojik özelliklerini sistematik olarak haritalandırmak ve bulguları dikey entegrasyon, bilişsel entegrasyon ve deneyimsel öğrenme çerçevelerinde yorumlamak amacıyla yapılmıştır.

Gereç ve Yöntem

Bu araştırmada belge temelli tanımlayıcı ve karşılaştırmalı bir tasarım kullanılmıştır. Elli dört tıp fakültesinin (30 ulusal, 24 uluslararası) resmi öğretim planları, ders katalogları ve çevrim içi erişilebilir müfredat dokümanları belge analizinde müfredat incelemesi ve raporlanması çerçevesine göre analiz edilmiştir. Ders adı, dönem (preklinik/klinik), öğretim materyalleri ve tematik içerik verileri çıkarılmış; frekanslar ve tematik örüntüler indüktif kodlama yoluyla raporlanmıştır.

Bulgular

Anatomi eğitimi preklinik yıllarda tüm kurumlarda (%100) yer alırken, klinik yıl anatomisi yalnızca uluslararası kurumların %25’inde (6/24) saptanmış; Türk kurumlarında ise hiçbirinde tanımlanmamıştır. Belirlenen 12 dersin %91,7’si 4. sınıfta yer almakta olup, içerikler ağırlıklı olarak bölgesel/klinik anatomi (%75) ve makro anatomi (%66,7) temalarına odaklanmaktadır. Kadavra diseksiyonu en yaygın öğretim materyalidir (%58,3); radyolojik ve mikroanatomi içerikleri oldukça sınırlıdır.

Sonuç

Anatomi eğitimi erken dönemde yoğun, ileri klinik dönemde ise belirgin bir boşluk göstermektedir. Türkiye’de klinik yıllarda yapılandırılmış anatomi oturumlarının bulunmaması ve uluslararası düzeyde dikey entegrasyonun sınırlı biçimde uygulanması önemli bir pedagojik eksikliğe işaret etmektedir. Anatomi eğitiminin kadavra temelli, radyolojiyle entegre ve küçük grup odaklı yaklaşımlarla klinik yıllara uzanan süreğen bir müfredat bileşeni hâline getirilmesi, klinik akıl yürütme, girişimsel güvenlik ve mesleki hazırlığı güçlendirmek açısından gereklidir.